فیلەتەن/ پیلەتەن. پیلەوەر
هەورامینە واچیٛ (پیٛڵ)یما هەن
بەماناو شانەی، شانوپیٛڵ، شانو . مل، یانی کەسێوی پتەو، شانوقۉڵش قایمەن.
یاگیوی تەریچەوە گوۉشتێوی زیادە هەن
سەرو شانەو (نۉبەنە/ گاو) یوە پەنەش ماچا پیٛڵ. هەر گاوێوە ئا گۉشتەزیادەشە بیع
پەنەش واچیٛنیٛ (گاوە پیٛڵ).
واچیٛ (پیلە/پیل) واچێوەی کۉنەنە مڵکو
ویٛمانە، بەماناو (گەورە/زل)ی مەیۉ. ئیسە زوانو تاتینە بەکارەنە. پاسە بۆ (پیٛڵ و
پیل) ڕیٛخەشا یۉن، یانی یەک واچەنیٛ، بەپاو پەیوازی کەلکش چەنە مەگیٛری پەیسازنای واچیٛ
تازیٛ، پەوکای گجار دەنگو(ل، ڵ) یاگیٛ یوترینی مەگیٛرانیٛ.
واچیٛو (فیلەتەن/ پیلەتەن) هەر یەک
واچیٛنە، پیلەتەن یانی گەورەتەن، زلەتەن، لاشەی گەورە. دەنگو (پ) فاڕیان بە (ف). زاڵبیەی
زوانو عەرەبی ئەچی وەلاتمانە فڕێوە جە دەنگەکاو (ف) یاگیٛ (پ) ڕەسەنیٛشا
گیٛرتەنوە. ئینە نونگەی فنەتیکی/دەنگسازنایش هەن. پسەو.
سپیدە: سفیدە، ئەسپەنج: ئەسفەنج،
واسپ: واسف، قەسپ: قەسف، پیلەتەن: فیلەتەن.پەهلەوی: فەهلەوی،
نامیٛ ئاژەڵو فیلیچ هەر چینەیوە ئامێنە،
یانی زل. فیلەتەن یانی فرەزل پسەو فیلی.
پیل: پیٛڵ: بە ماناو چەرچی،
وردەواڵەورەش، ورەتەی و ئەسای. چی دمایەو نامیٛ (پیٛڵەوەری) فرە باوە بیٛ، کەسێو
کە بازرگانی بکەرۉ، چیٛو بسانۉ و بورەشۆش. یانی ڕیٛخەنە جیانیٛ، ماناشا جیانە،
وەلێم جەبارو مانایوە واچێوەنە بە فرەمانا ئەژمارە مەکریۉ.
ئایا ئی پیل/ پیلە/ پیٛڵە پەیوەندیشا
هەن پۆ هنکەو سەریوە کە ماناو گەورەی مەبەخشۆ؟ ئینە زوانەنە پەنەشا ماچا فرەمانا،
کە سپێڵ و نویستەیشا پسەن یۉی و ماناشا جیاوازەنە.
پیڵەوەر/ پیلەوەر (پیلە+وەر)، وەر
دماگیرەن مەلۉ سەرو نامیٛ، سیفەی، ڕیٛخەی، مەکەرۉشا بەنامیٛ بکەری (اسم فاعل) هەرمانێوە
مەکەرانیٛ، چەنی ئانەیچ خاسیەتێوە سیفەتێوشا پەنەمەبەخشۆ، پسەو (بەختەوەر، کۉرەوەر،
سەروەر، بەهەرەوەر، دەنگەوەر، جەنگاوەر، دڵاوەر، ناموەر).
پیلەتەن: نامێوە ئامیٛتیٛنە
جە(پیلە+تەن)، کە دویٛ نامیٛنیٛ یۉشاگیٛرتەن، نامێوە تازیٛشا سازنێنە.
پیلەوەر: نامیٛ هەرمانبەرینە، خاسیەتێو
هۉرمەگیٛرۉ، هەم پسەو نامیٛ و پسەو سیفەی هەرمانە مەبەرۉ.
سەرچەمە: ردەشناسی زبانهای ایران. د.
دبیرمقدم. فەرهەنگی ئیتمۆلۆژی کوردی. شاسوار هەرشەمی.
جۉیار: ناجح گوڵپی 21/3/2026 یوەم ڕۉ وەهاری/
نەورۉزی. دووەم ڕۉ یەسنەو ڕەمەزانی.
